Minister Sterk van Langdurige Zorg, Jeugd en Sport is niet van plan om extra maatregelen in te voeren om nieuwe migraties van Nederlandse zorgdata naar Amerikaanse techbedrijven te voorkomen. Daarnaast zijn er geen cijfers bekend hoe vaak de Amerikaanse autoriteiten dit soort data hebben opgevraagd, aldus de bewindsvrouw, die reageerde op vragen vanuit de Tweede Kamer.

Kamerleden Claassen en Markuszower van Groep Markuszower wilden vooral opheldering van de minister hoe de Amerikaanse autoriteiten de Cloud Act kunnen gebruiken om Nederlandse zorgdata die bij Amerikaanse techbedrijven is opgeslagen kunnen opvragen. Tevens wilden de Kamerleden weten hoeveel verzoeken de Amerikaanse autoriteiten hebben gedaan om Nederlandse zorgdata, en als deze cijfers niet bekend zijn, de minister wil erkennen dat dit niet wil zeggen dat dit soort verzoeken niet plaatsvinden.

"Hierover zijn geen cijfers bekend. Bovendien is het inderdaad zo, dat het niet bekend zijn van deze cijfers, niet betekent dat dergelijke verzoeken niet plaatsvinden", antwoordt de minister. "Ten eerste zijn bedrijven niet verplicht melding te maken van deze verzoeken. In de tweede plaats kunnen dergelijke verzoeken van de Amerikaanse overheid ook vergezeld gaan van een zogenaamde ‘gag order’, waarbij het deze bedrijven uitdrukkelijk verboden wordt melding te maken van het feit dat een dergelijk verzoek is gedaan."

De Kamerleden wilden ook weten hoe het kan dat de Tweede Kamer wil dat digitale dienstverlening niet rechtstreeks afhankelijk is van partijen uit de Verenigde Staten, maar dit niet geldt voor zorgdata. "De motie waarin deze doelstelling is opgenomen ziet, zoals u zelf ook al aangeeft, specifiek op de rijksoverheid. Die doelstelling geldt daarmee niet automatisch voor andere domeinen. Zorgdata vallen onder de reikwijdte van de AVG, wat een voldoende zwaar regime is voor de bescherming van deze persoonsgegevens", aldus Sterk.

Claassen en Markuszower vroegen verder of de minister bereid is een "nee, tenzij"-regime in te stellen voor nieuwe migraties van zorgdata naar Amerikaanse techbedrijven, waarbij een migratie alleen is toegestaan na een expliciete, gedocumenteerde toets op jurisdictie en continuïteit. "Zo nee, met welk instrument voorkomt u dan dat de afhankelijkheid verder toeneemt terwijl de Kamer het tegenovergestelde heeft uitgesproken?", voegden de Kamerleden toe.

De minister zegt dit niet te zullen doen. "Op dit moment zet het kabinet niet in op een “nee, tenzij”-regime. De AVG bevat voldoende verplichte elementen om de veiligheid van gegevens te borgen. Wanneer zorgdata wordt ondergebracht bij een buitenlandse aanbieder, buiten het gebied van de AVG, dan moet verplicht een toets worden gedaan of de geldende wet- en regelgeving binnen dat land een voldoende beveiligingsniveau biedt. Onderdeel hiervan is een jurisdictietoets."

Sterk maakt duidelijk dat in het reguliere aanbestedingsrecht het niet is toegestaan om Europese bedrijven gunstiger te behandelen dan Amerikaanse bedrijven. Wel erkent de bewindsvrouw dat de afhankelijkheid van leveranciers, binnen en buiten Europa, risico’s met zich kan meebrengen zoals bijvoorbeeld uitval van systemen. "Daarom heeft de toenmalige minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport de zorgsector in een Kamerbrief van december 2025 opgeroepen afhankelijkheid van leveranciers mee te nemen in hun risicoafweging. De continuïteit van zorg moet altijd zeker zijn gesteld."